Dhuusamareeb 14 Agoosto 2026: Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, iyo wafdi uu hoggaaminayo ayaa gaaray magaalada Dhuusamareeb ee xarunta dowlad-goboleedka Galmudug, iyadoo booqashada Madaxweynaha ay la xiriirto arrimo siyaasadeed, amni iyo kulamo uu la yeelanayo madaxda maamulka Galmudug.
Madaxweynaha iyo wafdigiisa ayaa si diirran loogu soo dhaweeyay Garoonka Diyaaradaha Ugaas Nuur ee Dhuusamareeb, halkaas oo ay ku sugnaayeen Madaxweynaha Galmudug Axmed Cabdi Kaariye, masuuliyiin ka tirsan maamulka iyo boqolaal ka mid ah shacabka magaalada.
Booqashada Xasan Sheekh ayaa ku soo beegmeysa xilli ay Galmudug ka jiraan arrimo siyaasadeed iyo amni oo muhiim ah, iyadoo dowladda Federaalka ay xoogga saareyso xoojinta howlaha amniga iyo diyaarinta ciidamo cusub oo ka qeyb qaata dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab.
Xasan Sheekh oo lagu wado inuu booqdo Xananbuure
Qeyb ka mid ah qorshaha safarka Madaxweynaha ayaa la xiriirta Xerada Tababarka Ciidamada ee Xananbuure, oo ka mid ah goobaha lagu tababaro ciidamo ka tirsan Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed.
Wararka la xiriira socdaalka Madaxweynaha ayaa sheegaya in Xasan Sheekh lagu wado inuu booqdo xerada, halkaas oo uu kaga qeyb geli karo ama uu soo xiri karo tababarka ciidamo cusub oo muddo tababar ku qaadanayay deegaanka Xananbuure.
Xananbuure ayaa horey loogu soo tababaray cutubyo cusub oo ka tirsan ciidamada dowladda, iyadoo Taliyaha Ciidanka Xoogga Dalka uu sidoo kale booqday Dhuusamareeb, iyadoo safarkiisa lagu sheegay inuu la xiriiray dardargelinta howlaha ciidanka iyo ciidamo cusub oo tababar ku qaadanayay Xananbuure.
Dowladda Federaalka ayaa muddooyinkii dambe xoogga saartay dhismaha iyo tababarka ciidamada Soomaaliyeed, kuwaas oo loogu talagalay inay door weyn ka qaataan howlaha amniga iyo dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab.
Safarka Gaalkacyo iyo walaaca Puntland
Waxaa sidoo kale la filayaa in safarka Madaxweynaha uu ku fido deegaano ka tirsan gobolka Mudug, iyadoo Gaalkacyo ay ka mid tahay meelaha lagu xusay qorshaha socdaalka.
Haddii booqashada Gaalkacyo ay dhacdo, waxay noqon doontaa arrin si gaar ah loo dareemo, maadaama magaalada ay tahay goob ay wadaagaan Galmudug iyo Puntland, isla markaana ay muddooyinkii dambe ka jireen xaalado siyaasadeed iyo amni oo xasaasi ah.
Puntland ayaa horay uga digtay dhaq-dhaqaaqyo ay ku tilmaantay kuwo khatar ku ah amniga iyo xasilloonida deegaannadeeda. Masuuliyiin Puntland ah ayaa sidoo kale dowladda Federaalka ku eedeeyay inay ciidamo iyo qorshayaal amni ka waddo deegaano ay Puntland sheegato, inkastoo eedeymahaas ay yihiin kuwo siyaasadeed oo dhinacyadu isku hayaan.
Wararka la xiriira booqashada Madaxweynaha ee koonfurta Gaalkacyo ayaa sidaas darteed kusoo beegmaya iyadoo Puntland aysan ku qanacsanayn qaar ka mid ah dhaq-dhaqaaqyada dowladda Federaalka ee gobolka Mudug.
Si kastaba, ilaa hadda lama hayo caddeyn madax-bannaan oo muujinaysa in safarka Madaxweynaha uu yahay mid loogu talagalay in lagu abuuro iska horimaad ama qalalaase. Sidaas darteed, arrinta waa in loo kala saaraa qorshaha booqashada Madaxweynaha iyo walaaca siyaasadeed ee Puntland.
Maxaa laga filayaa booqashada?
Inta uu Madaxweynaha ku sugan yahay Galmudug, waxaa la filayaa inuu kulamo la yeesho madaxda maamulka, saraakiisha ciidamada iyo qeybaha bulshada. Kulamadaasi waxay diiradda saari karaan amniga, howlaha dowladda, tababarka ciidamada iyo xoojinta wada-shaqeynta Dowladda Federaalka iyo Galmudug.
Sidoo kale, booqashada Xananbuure haddii ay dhacdo waxay fursad u noqon kartaa Madaxweynaha inuu si toos ah ula hadlo ciidamada cusub ee tababarka qaadanaya, isla markaana uu ku dhiirrigeliyo inay door ka qaataan sugidda amniga dalka.
Dhanka kale, haddii Xasan Sheekh uu gaaro Gaalkacyo, indhaha ayaa si gaar ah loogu jeedin doonaa jawaabta Puntland iyo sida ay labada dhinac uga falceliyaan booqashadaas.
Safarka Madaxweynaha ayaa sidaas darteed yeelan kara dhinacyo kala duwan oo isugu jira siyaasad, amni, tababar ciidan iyo xiriirka Dowladda Federaalka iyo dowlad-goboleedyada.
Ugu dambeyn, booqashada Xasan Sheekh ee Dhuusamareeb iyo qorshayaasha la xiriira Xananbuure iyo Gaalkacyo ayaa kusoo aadaya xilli Soomaaliya ay wajahdo xaalad siyaasadeed oo xasaasi ah. Sida ay dhinacyadu u maareeyaan arrimaha amniga iyo siyaasadda ayaa muhiim u noqon doonta in laga fogaado xiisad cusub, gaar ahaan deegaanada ay wadaagaan ama isku hayaan Galmudug iyo Puntland.
